Kitap Okumanın Kuralları Nelerdir?

0
992

Kitap okumak tüm bireylerin hayatında önemli bir yeri olan bir etkinliktir. Kitap okuma iki şekilde gerçekleştirilmektedir: sesli okuma, sessiz okuma. Sesli okuma gözlerle görülen ve zihin tarafından kavranılan sözcüklerin konuşmaya dökülmesi olarak tanımlanırken, sessiz okuma ise gözlerle okunan sözcüklerin beyin tarafından anlaşılması olarak nitelendirilmektedir. Sessiz okuma ile anlama amaç edinildiği ve bu tür okuma daha hızlı gerçekleştirildiği için daha çok sessiz okuma tercih edilmektedir. Her iki türlü kitap okumanın da farklı kuralları bulunmaktadır. Bu kuralları şöyle sıralayabiliriz:

Sesli Kitap Okumanın Kuralları Nelerdir?

Sesli okumanın temel amacı öğrencilerin okudukları metinde yer alan kelimelerin telaffuz edilme şeklini ve bu kelimelerin hangi bağlamda kullanıldığını kavramalarını sağlamaktır. Sesli okuma ile hem öğrencilerin okuma seviyesi tespit edilmekte, hem de okumayı dinleyen öğrencilerin zihinsel etkinliklerinin gelişmesine katkıda bulunulmaktadır. Öğrencilerin konuşmaları da sesli okuma sayesinde gelişim göstermektedir. Sesli okuma uygulamaları birkaç farklı şekilde gerçekleştirilebilmektedir. Öğretmen sınıfta metni okuyabilir ve bitirdikten sonra öğrencilere metni kavramaları için sorular sorarak etkinlikler yaptırabilir. Bir diğer yöntem ise öğrencinin sesli okumayı gerçekleştirmesidir. Öğretmen okumayı gerçekleştirdikten sonra öğrencileri gruplara ayırabilir ve her gruptan en azından bir öğrencinin sesli okuma yapmasını sağlayabilir. Sesli okuma yapılırken uyulması gereken belli başlı kurallar aşağıda sıralanmıştır.

-Öğrencilerin sesli okuma yaparken gereksiz yere el, kol ve vücut hareketleri yapmamalarına özen gösterilmelidir.

-Öğretmen diksiyonuna dikkat etmeli ve öğrencilere Türkçenin estetik yönlerini benimsetmeye çalışmalıdır. Öğrencilerin okurken şive kullanmamasına ve ortak bir ağız yaratmaya çalışmalıdır. Ortak ağız İstanbul ağzı olmalıdır.

-Sesli okumanın temel amaçlarından biri de öğrencilerin Türkçeyi bilinçli bir şekilde kullanmayı öğrenmeleridir. Bu nedenle öğretmen öğrencilerin gerekli yerlerde tonlama yapması, cümleleri ve sözcükleri vurgulaması konusunda hassasiyet göstermelidir.

-Öğrencilerin ezbere yönelmesini engellemek için sesli okuma sırasında gereksiz yere tekrarlar yapılmamalıdır.

-Sesli okuma sırasında okumayı gerçekleştiren öğrencinin okumasını geliştirmesinin yanı sıra diğer öğrencilerin de onu dinleyerek dinleme becerilerini geliştirmeleri hedeflenmelidir. Diğer öğrenciler metni sessiz bir şekilde okuyarak takip etmeye çalışmamalı, arkalarına yaslanarak sesli okumayı dinlemelidirler.

-Öğretmenin bir dersin tamamını sadece sesli okumaya ayırması doğru olmayacaktır. Öğrencilerin Türkçe ile ilgili diğer becerilerini geliştirmesi de önem taşımaktadır.

-Sesli okumanın başarılı bir şekilde gerçekleştirilebilmesi için öğrencinin ilk önce metni sessiz bir şekilde okuması gerekmektedir.

Sessiz Kitap Okumanın Kuralları Nelerdir?

Sessiz okumanın amacı öğrencilerin akıcı hızlı bir şekilde okumalarını sağlamaktır. Göz hareketleri ile beyinde oluşan okuma süreci sesiz okumanın temelini oluşturmaktadır. Sessiz okuma anlamayı sağlarken sesli okuma ise ek olarak anlatmayı da kapsamaktadır. Sessiz okumanın geliştirilmesi için öğretmenin belirlediği bir metnin her gün ya da haftada bir gün öğrenciler tarafından okunması gerekmektedir. Sessiz okuma yapılırken uyulması gereken kurallar aşağıda gösterilmiştir.

-Birinci sınıfın ilk günlerinden itibaren öğrencilere okuma ve yazma düzeneği öğretilmeli ve yıl sonuna doğru ise sessiz okuma alıştırmaları yapılmaya başlanmalıdır.

-Öğrencilerin okuma yazma alışkanlığı kazanmasının en güzel yolu sessiz okumayı öğrenmeleridir. Bunu öğrendikten sonra sadece ders kitaplarıyla sınırlı kalmayıp ilgilerini çeken konulardaki yazıları da okumaya başlayacaklardır. Öğretmen, öğrencilerin sessiz okuma yaparken okuduklarını anlayıp anlamadıklarını kontrol etmelidir.

-Sessiz okuma yaparken öğrenciler metnin satırlarını parmakları ile ya da kalemlerini kullanarak takip etmemeli, başlarını ve dudaklarını oynatmamalı ve fısıltılı bir şekilde metni okumamalıdırlar.

-Sadece gözlerin ve beynin sessiz okuma sırasında etkin olması gerekmektedir. Zira sessiz okuma gözün resmettiklerini beyne göndermesiyle gerçekleştirilmektedir.

-Gözün görme süresi seslendirme süresinden daha hızlı olduğundan sesli okuma sessiz okumaya oranla daha hızlıdır. Ayrıca gözün görme alanı daha geniş ve hızlıdır.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here